Ana SayfaSporDünya Kupalarının ilginç tarihi

Dünya Kupalarının ilginç tarihi

Dünya Kupası’nda 1930’daki final maçını yöneten hakem, sahada ceket ve kravatla yer aldı. 1950’de maçları çıplak ayakla oynama isteği reddedilen Hindistan, turnuvaya katılmadı.

Futbol dünyasının en büyük organizasyonu olarak kabul edilen FIFA Dünya Kupası, Katar’da 22. kez düzenlenecek.

Dünya Kupası’nda geride kalan 21 organizasyon, birçok ilginç olaya sahne oldu. Dört yılda bir düzenlenen kupaya, İkinci Dünya Savaşı nedeniyle 2 kez ara verildi.

İlk olarak 1930’da düzenlenen kupayı 8 farklı ülke kazandı, Brezilya 5 şampiyonlukla başı çekti.

İLK DÜNYA KUPASI

O dönemki FIFA Başkanı Jules Rimet’nin girişimleriyle başlayan ve bir süre kendi adıyla oynanan Dünya Kupası’na, ilk olarak 1930 yılında Uruguay ev sahipliği yaptı ve şampiyon oldu.

Uruguay, 1924 ve 1928 olimpiyat şampiyonluğu ve 1930’da bağımsızlığının 100. yılını kutlayacak olması nedeniyle ev sahibi olarak seçildi. Avrupa takımları, yolun uzak olması nedeniyle bu karara karşı çıktı.

Fransız spor adamı Rimet’nin çabalarıyla bu kupaya Avrupa’dan sadece 4 ülke Belçika, Fransa, Romanya ve Yugoslavya katıldı. 13 takımın katıldığı ilk Dünya Kupası’nı, Arjantin’i 4-2 yenen ev sahibi Uruguay kazandı.

1930’daki kupada final maçının hakemi, Belçikalı John Langenus sahada ceket ve kravatla yer aldı.

Organizasyonda yer alan 13 ülke, eleme oynamadan FIFA’nın davetiyle kupaya katıldı.

Kupaya katılan Avrupa ülkeleri, gemi yolculukları sırasında antrenmanlarını güvertelerde yaptı.

Kupanın iki yarı final maçında Arjantin, ABD’yi, Uruguay da Yugoslavya’yı aynı skorla 6-1 mağlup etti.

1934 İTALYA

Uruguay’daki ilk kupanın ardından Avrupa temsilcileri, kupayı kendi ülkelerinde düzenlemek için çalışmalara başladı.

FIFA’ya ilk müracaat eden ülke İtalya, 1934 Dünya Kupası’nı düzenlemeye hak kazandı.

Kendi ülkesindeki ilk kupaya Avrupa ülkelerinin ilgi göstermemesi nedeniyle Uruguay, İtalya 1934’e katılmadı.

İtalya, kupa tarihinde eleme maçı oynayan ilk ve tek ev sahibi ülke oldu.

Mısır, Dünya Kupası’na katılan ilk Afrika ülkesi unvanını elde etti.

Uruguay’daki ilk Dünya Kupası’nda Arjantin forması giyen Monti, İtalya Milli Takımı’nda görev aldı.

İtalya, ev sahibi takımın şampiyon olma geleneğini sürdürdü.

1938 FRANSA

Amerika ve Avrupa’da sırayla düzenlenmesi kararlaştırılan kupanın yeniden bir Avrupa ülkesi olan Fransa’ya verilmesi nedeniyle Arjantin, 1938 Dünya Kupası’na katılmadı.

16 takım Dünya Kupası’na katılmaya hak kazansa da Hitler’in Avusturya’yı işgal etmesiyle katılımcı sayısı 15’e düştü.

Penaltı uygulaması olmadığı için ilk turda uzatmaya giden 5 maçın 3’ü tekrar edildi.

Giuseppe Meazza’nın yarı finaldeki kritik penaltıyı kullanırken şortu düşse de atış gol oldu ve İtalya, finalde Macaristan’ı 4-2 yenmeyi başardı.

İtalya Teknik Direktörü Vittorio Pozzo, Dünya Kupası’nı üst üste iki kez kazanan ilk ve tek antrenör oldu.

1942 VE 1946’DA YAPILAMADI

Patlak veren İkinci Dünya Savaşı nedeniyle 1942 ve 1946’da Dünya Kupası organize edilemedi.

1950 BREZİLYA

Brezilya’da 12 yıl aradan sonra gerçekleştirilen Dünya Kupası’na 13 ülke katıldı.

İlk şampiyon Uruguay, protestosuna son verip komşusu Brezilya’daki turnuvada yer aldı.

Türkiye, katılmaya hak kazandığı ilk Dünya Kupası’na maddi sıkıntılar nedeniyle gidemedi.

İngiltere, ilk kez Dünya Kupası’nda boy gösterdi.

1950’de maçları çıplak ayakla oynama isteği reddedilen Hindistan, turnuvaya katılmadı.

200 bine yakın kişinin izlediği Brezilya-Uruguay finalinin ardından Uruguay şampiyonluğa ulaştı. Ev sahibi ülkenin taraftarları, uzun süre tribünlerdeki yerlerinden kalkamadı. 3 kişi kalp krizi geçirdi, bir kişi intihar etti ve bir hafta yas tutuldu.

1954 İSVİÇRE

Türkiye, Dünya Kupası’na ilk kez 1954 İsviçre’de katıldı.

Elemelerde İspanya ile eşleşen Türkiye, ilk maçı 4-1 kaybedip ikinci karşılaşmada ise 1-0 galip geldi. Averaj uygulaması olmadığı için üçüncü karşılaşma İtalya’nın başkenti Roma’da oynandı. Bu maç da 2-2 berabere bitince yazı-tura atışı yapıldı. İtalyan çocuk Franco’nun yaptığı atışta Türkiye kazanıp Dünya Kupası’na katılma hakkı elde etti.

Milli takım, 1954 Dünya Kupası’nda Batı Almanya’ya iki maçta 4-1 ve 7-2 mağlup oldu, Güney Kore’yi 7-0 yendi.

Türkiye’nin kupa tarihindeki ilk golünü Suat Mamat attı.

Finalde Macaristan’ı 3-2 mağlup eden Batı Almanya, şampiyonluğa ulaştı.

Dünya Kupası, 1954 İsviçre’de ilk kez bir televizyon kanalı tarafından yayınlandı.

1958 İSVEÇ

Türkiye, Avrupa yerine Asya-Afrika grubuna dahil edilip İsrail ile maç yapması gerekince durumu protesto ederek elemelere katılmadı.

Mısır, Etiyopya, Tayvan, Kore, Endonezya, Mısır ve Sudan da çekilince İsrail, maç yapmadan kupaya katılmaya hak kazandı. FIFA, maç yapmadan kupaya katılmayı yasakladı. İsrail, Galler ile karşılaştı ve elendi.

Dünya Kupası tarihinin golsüz biten ilk maçı, İngiltere ile Brezilya arasında yapıldı.

Brezilya, ilk kez dünya şampiyonu oldu.

Kupa, ilk kez düzenlendiği kıtanın dışında bir takım tarafından kazanıldı.

1962 ŞİLİ

Şili’de 1962’de düzenlenen Dünya Kupası oldukça sert geçti.

Şili ve İtalya arasında oynanan ve sert faullere sahne olan maç sonrası, Şili’deki dükkanlara “İtalyanlar giremez” tabelaları asıldı. Kupanın ilk 12 maçında 37 futbolcu sakatlandı. Brezilya’nın yıldız futbolcusu Pele de ikinci maçında sakatlanarak kupaya veda etti.

Brezilya ile Şili arasında oynanan ve “Sambacılar”ın 4-2 kazandığı maçın ardından Şilili futbolcu Ramirez’in babası kalp krizi geçirerek yaşamını yitirdi.

Brezilya, finalde Çekoslovakya’yı 3-1 yenerek kupayı üst üste ikinci kez kazandı.

Final maçının heyecanına dayanamayan 4 Brezilyalı taraftar, kalp krizi geçirerek öldü.

1966 İNGİLTERE

Afrika ülkeleri, FIFA’nın Asya ve Okyanusya takımları ile baraj maçı oynanması yönündeki kararı nedeniyle 1966 Dünya Kupası’na katılmadı.

Kupa, turnuva başlamadan önce sergilendiği yerden çalındı. Altın kupa, bir parkta gazetelere sarılmış olarak bulundu.

Televizyondan canlı yayınlanan ilk kupa oldu.

Finalde Batı Almanya’yı 4-2’lik skorla geçen İngiltere, ilk ve tek kupasını kazandı.

İngiltere’yi finalde öne geçiren 3. golde topun kale çizgisini geçip geçmediği tartışmalara neden oldu.

1970 MEKSİKA

1970 Meksika Dünya Kupası’nda oyuncu değişiklikleri ve sarı-kırmızı kart uygulamaları ilk kez kullanıldı.

İlk kez tüm maçlar canlı ve renkli yayınlandı.

Honduras-El Salvador maçında çıkan olaylar, orduların da devreye girmesiyle 100 saat süren çatışmalara neden oldu.

Finali 4-1 kazanan Brezilya, Jules Rimet Kupası’nın ebedi sahibi oldu. Bu organizasyon daha sonra FIFA Dünya Kupası adını aldı.

Brezilya’nın müzesine götürdüğü Jules Rimet Kupası çalındı ve bulunamadı.

Brezilya Milli Takımı Teknik Direktörü Mario Zagallo, Dünya Kupası’nı hem futbolcu hem de teknik adam olarak kazanan ilk isim unvanını elde etti.

1974 BATI ALMANYA

Batı Almanya’da 1974 yılında düzenlenen Dünya Kupası’nda ilk kez bir Türk hakem düdük çaldı.

Doğan Babacan, aynı zamanda Batı Almanya-Şili maçında Güney Amerikalı futbolcu Carlos Caszely’ye gösterdiği kırmızı kartla da tarihe geçti. Bu kart, Dünya Kupası’nda gösterilen ilk kırmızı kart oldu.

Dünya Kupası, ilk kez FIFA Dünya Kupası adıyla düzenlendi ve İtalyan heykeltıraş Silvio Gazzaniga’nın tasarımını yaptığı yeni kupa kullanıldı.

Zaire, Dünya Kupası tarihinde kaleci değişikliği yapan ilk ülke olarak dikkati çekti.

Haitili Ernst Jean-Joseph, Dünya Kupası’nda doping yaptığı tespit edilen ilk futbolcu olarak tarihe geçti.

İtalya Milli Takımı’nın kalecisi Dino Zoff’un 1143 dakikalık gol yememe rekoruna Haitili futbolcu Sanon son verdi.

Batı Almanya, finalde Hollanda’yı 2-1 yenerek şampiyon oldu.

1978 ARJANTİN

1978’de ev sahibi Arjantin’de iktidarda olan cuntanın faaliyetleri ve propagandası, turnuvaya damga vurdu.

Hollanda’nın yıldız futbolcusu Johan Cruyff ve Alman Paul Breitner’in Arjantin’deki siyasi durumu protesto ederek kupaya katılmadığı öne sürüldü. Cruyff, daha sonra kendisi ve ailesine yapılan kaçırma girişimi nedeniyle kupaya katılmadığını açıkladı.

İkinci tur grubundan çıkmak için Brezilya ile çekişen Arjantin’in son maçta Peru’yu 4 farklı yenmesi gerekiyordu. Söylentilere neden olan maçta “Tangocular”, Peru’yu 6-0 mağlup ederek bir üst tura çıkmayı, sonrasında da kupayı kazanmayı başardı.

1982 İSPANYA

İspanya’da düzenlenen 1982 Dünya Kupası’nda FIFA, katılımcı sayısını 16’dan 24’e çıkardı.

Tüm kıtaların temsil edildiği ilk kupa oldu.

Cezayir, Batı Almanya’yı 2-1 mağlup ederek Dünya Kupası tarihinde Avrupa takımını yenen ilk Afrika ülkesi olmayı başardı.

1982’nin en çok konuşulan maçlarından biri Batı Almanya ile Avusturya arasındaki karşılaşmaydı. 2. grupta mücadele eden iki takım, son maçta karşı karşıya geldi. Almanya ve Avusturya’nın birlikte gruptan çıkması için Almanların sahadan 1-0 galip ayrılması gerekiyordu. Maç da 1-0 Almanya’nın galibiyetiyle sonuçlanınca iki takımla aynı puana sahip Cezayir, şike yapıldığı gerekçesiyle itirazda bulundu ancak bu itiraz sonuçsuz kaldı.

1982’de Kuveyt takımının genel menajeri Şeyh El Sabah, Fransa’nın 4. golüne itiraz etmek için sahaya indi. Şeyh’in bu ilginç olayı sonrasında hakem golü iptal etti.

Macaristan, El Salvador’u 10-1 yenerek kupa tarihinin en farklı galibiyetine imza attı.

Gruptaki 3 maçını da berabere bitirip sadece bir gol farkla üst tura çıkan İtalya, 1982 Dünya Kupası’nı kazanmayı başardı. İtalyanlar, finalde Batı Almanya’yı 3-1 mağlup etti.

1986 MEKSİKA

Kolombiya’nın ev sahipliğini yapması kararlaştırılan 1986 Dünya Kupası, ekonomik sorunlar nedeniyle bu ülkenin çekilmesiyle Meksika’ya verildi.

Büyük bir deprem geçiren Meksika, ikinci kez ev sahipliği için başvuruda bulundu ve kabul edildi.

Bu turnuvayla, aynı grupta yer alan takımların son maçlarını aynı saatte oynaması uygulamasına geçildi.

Fas, kupa tarihinde grubunu lider tamamlayan ilk Afrika ülkesi oldu.

Arjantin’in yıldız futbolcusu Diego Armando Maradona’nın çeyrek finalde İngiltere’ye eliyle attığı gol, turnuvanın en çok konuşulan konusuydu. Bu gol daha sonra “Tanrı’nın Eli” olarak isimlendirildi.

Maradona’nın aynı maçta orta sahadan aldığı topla İngilizleri çalımlayıp attığı gol de kupa tarihinin en güzel golleri arasında gösterildi.

Günümüzde de tribünlerde kullanılan “Meksika Dalgası”, bu turnuvada ortaya çıktı.

Arjantin, Batı Almanya’yı 3-2 yenerek ikinci kez şampiyonluğa ulaştı.

1990 İTALYA

Meksika’dan sonra İtalya da kupaya ikinci kez ev sahipliği yaptı.

Turnuvanın sürpriz takımı Kamerun, Kolombiya’yı eleyerek çeyrek finale yükselen ilk Afrika ülkesi oldu.

Kamerun’da forma giyen 38 yaşındaki Roger Milla, Romanya’ya attığı 2 golden sonra “General” rütbesiyle ödüllendirildi.

Arjantin ile ev sahibi İtalya arasında Napoli’de oynanan maçta İtalyan taraftarların bir bölümü, Napoli’yi Serie A’da şampiyonluğa taşıyan Maradona’yı destekledi.

İtalyan kaleci Walter Zenga, Dünya Kupası maçlarında 517 dakikayla en uzun süre gol yemeyen kaleci oldu.

Batı Almanya, finalde Arjantin’i 1-0 yenerek şampiyonluğa ulaştı.

Batı Almanya Milli Takımı Teknik Direktörü Franz Beckenbauer, Brezilyalı Zagallo’dan sonra Dünya Kupası’nı hem futbolcu hem de teknik adam olarak kazanan ikinci kişi unvanını aldı.

1994 ABD

ABD’de düzenlenen 1994 Dünya Kupası’nın en ses getiren olayları, Arjantinli futbolcu Maradona’nın doping nedeniyle ihraç edilmesi ve Kolombiyalı futbolcu Escobar’ın kendi kalesine attığı gol nedeniyle ülkesinde öldürülmesi oldu.

ABD maçında kendi kalesine gol atan ve takımının elenmesine neden olan Kolombiyalı Andres Escobar’ın öldürülmesi, futbol dünyasını derinden sarstı.

1994’te ilk kez şampiyon ülke, penaltıların ardından belirlendi.

Brezilya, 0-0 berabere biten final maçında İtalya’yı penaltılar sonucunda 3-2 mağlup ederek 24 yıl aradan sonra mutlu sona ulaştı.

Rus futbolcu Oleg Salenko, Rusya’nın Kamerun’u 6-1 yendiği maçta 5 gol birden atarak bir maçta en fazla gol atan oyuncu oldu.

1998 FRANSA

Fransa’da düzenlenen 1998 Dünya Kupası’nda takım sayısı, 24’ten 32’ye yükseltildi.

Dünya Kupası’nda altın gol uygulaması getirildi.

Robert Prosinecki, 1990’da Yugoslavya adına gol attıktan sonra, 1998’de de Hırvatistan adına fileleri havalandırdı. Bir dönem Kayserispor ve Denizlispor’u da çalıştıran Prosinecki, böylece kupa tarihinde iki ülke milli takımı adına gol atan ilk futbolcu oldu.

Alman Lothar Matthaeus, Dünya Kupası’nda 25. maçına çıkarak rekor kırdı.

Ev sahibi takım ile son şampiyon, Dünya Kupası tarihinde ilk kez finalde karşılaştı. Ev sahibi Fransa, son şampiyon Brezilya’yı 3-0 yenerek tarihindeki ilk şampiyonluğa ulaştı.

2002 JAPONYA-GÜNEY KORE

2002’de Güney Kore ve Japonya’da düzenlenen turnuvayı, ilk kez iki ülke birlikte düzenledi. Bu turnuva, Asya’da düzenlenen ilk kupa olarak da tarihe geçti.

Türkiye, ikinci kez katıldığı Dünya Kupası’nda tarihi bir başarıya imza atarak dünya üçüncülüğüne ulaştı.

1954 İsviçre’de şampiyon olan Almanya’ya 2 maçta da yenilen Türkiye, 2002’de de şampiyonluğa ulaşan Brezilya’ya yine 2 maçta mağlup oldu. Milli takım, böylece katıldığı 2 Dünya Kupası’nda da sadece şampiyon takımlar karşısında mağlubiyet yaşadı.

Son dünya şampiyonu takımın eleme oynamadan doğrudan katılması kuralı son kez uygulandı. Fransa, eleme oynamadan kupaya katılan son şampiyon oldu.

Son şampiyon Fransa, gol atamadan kupadan elendi.

Brezilya, Almanya’yı 2-0 yenerek beşinci kez şampiyonluğa ulaştı.

2006 ALMANYA

Almanya’da 2006’da düzenlenen Dünya Kupası’nın en çok konuşulan konusu, İtalya ile Fransa arasındaki finalde Zinedine Zidane’ın İtalyan futbolcu Marco Materazzi’ye kafa atması oldu.

Zidane, bu pozisyon sonrası kırmızı kart gördü ve İtalya, penaltı atışlarıyla 5-3 galip gelip şampiyonluk unvanını aldı.

Bu turnuvayla altın ve gümüş gol uygulaması kaldırıldı.

Brezilya, Dünya Kupası’nda peş peşe 11 maç kazanan ilk takım oldu.

Son 16 turunda Nürnberg’de oynanan Portekiz-Hollanda maçı, 12 sarı ve tamamı ikinci sarıdan olmak üzere 4 kırmızı kartla kupa tarihinin en çok kart gösterilen karşılaşması unvanını aldı. Bu karşılaşma, futbol literatürüne “Nürnberg Muharebesi” olarak geçti.

2010 GÜNEY AFRİKA

Güney Afrika’daki 2010 Dünya Kupası’yla Afrika, ilk kez bu büyük organizasyona ev sahipliği yaptı.

2010 Dünya Kupası’nın en çok ses getiren olayı “Vuvuzela” oldu. Güney Afrika’ya özgü bu üflemeli çalgı, çıkardığı yüksek ses nedeniyle televizyon başında maçı seyreden seyirciler tarafından tepki çekse de maçlarda 90 dakika boyunca kullanıldı.

İspanya, tarihindeki ilk şampiyonluğunu 2010 Güney Afrika’da elde etti. Vicente del Bosque yönetimindeki “Matadorlar”, finalde Hollanda’yı 1-0 mağlup etti.

2014 BREZİLYA

Brezilya, evinde yapılan 2014’teki organizasyonda tarihi bir yenilgi yaşadı.

Taraftarı önündeki yarı finalde Almanya’ya 7-1 yenilen “Sambacılar”, tarihinde ilk kez sahadan 7 gollü mağlubiyetle ayrıldı.

Son şampiyon İspanya, 2014 Dünya Kupası’nın grup aşamasında elenmekten kurtulamadı.

Almanya, final maçının uzatma devresinde bulduğu golle Arjantin’i 1-0 yenerek 4. şampiyonluğuna ulaştı.

Amerika kıtasında düzenlenen bir turnuvada ilk kez Avrupa ekibi şampiyonluğa uzandı.

2018 RUSYA

Rusya’nın ev sahipliğinde 2018’de düzenlenen turnuva, Doğu Avrupa’da gerçekleştirilen ilk Dünya Kupası oldu.

Son şampiyon Almanya, grubunu son sırada bitirerek turnuvaya erken veda etti.

Mısırlı kaleci Essam El Hadary, 45 yaşında katıldığı Dünya Kupası’nda en yaşlı futbolcu unvanını kazandı.

Finalde Hırvatistan’ı 4-2 yenen Fransa, kupadaki ikinci şampiyonluğunu yaşadı.

Fransa Milli Takımı Teknik Direktörü Didier Deschamps, Dünya Kupası’nı hem futbolcu hem de teknik adam olarak kazanan üçüncü isim unvanını aldı.

Avrupa takımları, kupada üst üste 4. defa şampiyonluk elde etti.

İLGİLİ HABERLER

POPÜLER GÜNDEM